ChatGPT ile Excel Formülü Yazma: Türkçe Excel Promptları

ChatGPT’den bir Excel formülü istiyorsunuz, cevabı kopyalayıp hücreye yapıştırıyorsunuz ve karşınıza #AD? hatası çıkıyor. Formülün mantığı doğru olabilir, sorun genelde başka yerde: ChatGPT varsayılan olarak İngilizce fonksiyon adları (IF, VLOOKUP) ve virgül ayırıcı kullanıyor, Türkçe Excel ise EĞER, DÜŞEYARA gibi adları ve noktalı virgül bekliyor. Bu yazıda ChatGPT’ye baştan doğru kuralı vermeyi, hazır formül promptlarını ve en sık görülen hata kodlarının ne anlama geldiğini bulacaksınız.

ChatGPT’nin Formülü Türkçe Excel’de Neden Çalışmıyor?

İki ayrı uyumsuzluk var. Birincisi fonksiyon adları: Türkçe Excel’de IF yerine EĞER, SUMIFS yerine ÇOKETOPLA yazmanız gerekiyor. İkincisi ayırıcılar: Türkçe bölge ayarında bir fonksiyonun parametreleri noktalı virgülle (;) ayrılıyor, ondalık ayırıcı ise virgül. Yani ChatGPT’nin yazdığı =IF(B2>=50,"Geçti","Kaldı") yerine Excel’in görmek istediği =EĞER(B2>=50;"Geçti";"Kaldı").

Excel’in dili ve bölge ayarı İngilizceyse (İngilizce kurulum kullanan bazı iş bilgisayarlarında olduğu gibi) ChatGPT’nin varsayılan çıktısı zaten çalışır. Bu yüzden ilk iş, kendi Excel’inizin hangi dilde olduğuna bakmak.

Önce Bu Ön Talimatı Verin

Her sohbetin başına bir kez yapıştırdığınızda, sonraki tüm formüller Türkçe Excel’e uygun geliyor:

• “Bundan sonra yazacağın tüm Excel formüllerini Türkçe Excel’e göre hazırla. Fonksiyon adlarını Türkçe yaz (EĞER, DÜŞEYARA, ÇOKETOPLA gibi), parametreleri noktalı virgül (;) ile ayır, ondalık sayılarda virgül (,) kullan. Formülü tek satırda, doğrudan hücreye yapıştırılabilir halde ver, altına kısa bir açıklama ekle.”

Formül İsterken Prompta Eklemeniz Gerekenler

“Toplamı bul” gibi kısa bir istek ChatGPT’yi tahmine zorlar. Formülün ilk seferde çalışması için şu bilgileri verin:

• Hangi sütunda ne olduğunu (“A sütunu ad, B sütunu satış tutarı, C sütunu şehir”)
• Verinin hangi satırlarda olduğunu ve ilk satırın başlık olup olmadığını
• Sonucu hangi hücreye yazacağınızı
• Excel sürümünüzü (ÇAPRAZARA gibi yeni fonksiyonlar Excel 2019 ve öncesinde yok)

Hazır Excel Formülü Promptları

Koşullu Sonuç (EĞER)

• “B sütununda öğrenci notları var (B2’den B50’ye). C sütununa, not 50 veya üzerindeyse ‘Geçti’, değilse ‘Kaldı’ yazan bir formül yaz. Türkçe Excel formatında olsun.”

Başka Sayfadan Değer Çekme (DÜŞEYARA)

• “Sayfa1’de A sütununda ürün kodları var. ‘Fiyatlar’ sayfasında A sütununda ürün kodu, B sütununda fiyat var. Sayfa1’deki B2 hücresine, A2’deki kodun fiyatını getiren bir formül yaz. Kod bulunamazsa ‘Bulunamadı’ yazsın. Türkçe fonksiyon adları kullan.”

Birden Fazla Koşula Göre Toplama (ÇOKETOPLA)

• “A sütununda şehir, B sütununda satış adedi, C sütununda tutar var (2’den 200’e kadar). Şehri Ankara olan ve adedi 10’un üzerinde olan satışların toplam tutarını F1 hücresinde gösteren bir formül yaz. Türkçe Excel’e uygun olsun.”

Metin Temizleme ve Düzenleme

• “A sütunundaki isimlerin başında ve sonunda gereksiz boşluklar var, bazıları tamamen büyük harfle yazılmış. B sütununa, boşlukları temizleyip her kelimenin ilk harfini büyük yapan bir formül yaz. Türkçe Excel formatında ver.”

Tarih ve Süre Hesabı

• “A sütununda fatura tarihleri var. B sütununa, o tarihten bugüne kaç gün geçtiğini hesaplayan bir formül yaz. Vadesi 30 günü geçenleri C sütununda ‘Gecikmiş’ olarak işaretlesin. Türkçe Excel’e uygun formülleri ver.”

Elindeki Formülü Açıklatma

• “Aşağıdaki Excel formülünü adım adım açıkla. Hangi parçanın ne işe yaradığını sırayla anlat ve olası bir hata varsa söyle. Formül: [formülü buraya yapıştır]”

Hata Veren Formülü Düzelttirme

• “Bu formül Türkçe Excel’de [#AD? / #DEĞER! / #YOK] hatası veriyor. Hatanın nedenini açıkla ve düzeltilmiş halini yaz. Formül: [formülü buraya yapıştır]. Verilerim şöyle: A sütunu [ne içeriyor], B sütunu [ne içeriyor].”

Veri Temizleme Planı

• “Elimde müşteri listesi var: aynı kişi birden fazla kez yazılmış, telefon numaraları farklı biçimlerde, bazı hücreler boş. Bu listeyi Excel’in kendi araçlarıyla (formül, Yinelenenleri Kaldır, Metni Sütunlara Dönüştür gibi) adım adım nasıl temizlerim? Her adımın Türkçe Excel’deki menü yolunu yaz.”

Pivot Tablo Tasarlatma

• “Aylık satış tablomda şu sütunlar var: Tarih, Şehir, Ürün, Adet, Tutar. Şehir ve ürün bazında toplam tutarı, ay bazında karşılaştırmalı görmek istiyorum. Pivot tabloyu nasıl kurmam gerektiğini alanları satır, sütun ve değer olarak ayırarak anlat.”

Sık Kullanılan Fonksiyonların Türkçe Karşılıkları

ChatGPT ön talimata rağmen İngilizce bir ad kaçırırsa, aşağıdaki tablodan kontrol edebilirsiniz:

İngilizce	Türkçe Excel	Ne yapar
IF	EĞER	Koşula göre farklı sonuç verir
IFERROR	EĞERHATA	Hata çıkarsa yerine başka değer gösterir
VLOOKUP	DÜŞEYARA	Tabloda dikey arama yapar
HLOOKUP	YATAYARA	Tabloda yatay arama yapar
SUMIF / SUMIFS	ETOPLA / ÇOKETOPLA	Koşula uyanları toplar
COUNTIF / COUNTIFS	EĞERSAY / ÇOKEĞERSAY	Koşula uyanları sayar
INDEX / MATCH	İNDİS / KAÇINCI	Esnek arama için birlikte kullanılır
SUMPRODUCT	TOPLA.ÇARPIM	Dizileri çarpıp toplar
TRIM	KIRP	Fazla boşlukları siler
LEFT / RIGHT / MID	SOLDAN / SAĞDAN / PARÇAAL	Metnin bir kısmını alır
TODAY	BUGÜN	Bugünün tarihini verir
XLOOKUP	ÇAPRAZARA	DÜŞEYARA’nın yeni hali (Excel 2021 ve 365)

Emin olmadığınız bir fonksiyonun Türkçe adını, Excel’de formül çubuğunun yanındaki fx düğmesine basıp arama kutusuna yazarak da doğrulayabilirsiniz.

En Sık Görülen Hata Kodları

Hata	Genelde neden olur	Ne yapmalı
#AD?	Fonksiyon adı tanınmadı, çoğunlukla İngilizce yazılmış	Türkçe adı kullanın, ChatGPT’ye ön talimatı tekrar verin
#DEĞER!	Metin ile sayı karışmış veya ayırıcı yanlış	Hücre türlerini ve virgül/noktalı virgül kullanımını kontrol edin
#YOK	Aranan değer tabloda bulunamadı	Yazım farkına ve boşluklara bakın, EĞERHATA ile sarın
#BAŞV!	Formülün işaret ettiği hücre veya sütun silinmiş	Başvuruyu yeniden seçin
#SAYI/0!	Sıfıra bölme	Bölenin boş veya sıfır olmadığını kontrol edin

Veri Paylaşırken Dikkat Edilecekler

Formül yazdırmak için gerçek müşteri listesini, maaş tablosunu ya da kişisel verileri ChatGPT’ye yapıştırmak gerekmiyor. Sütun yapısını ve birkaç uydurma örnek satırı anlatmanız formülü yazdırmak için yeterli. Şirket verisiyle çalışıyorsanız kurumunuzun yapay zeka kullanım kuralına da bakın.

Formülü aldıktan sonra tüm tabloya uygulamadan önce, sonucunu bildiğiniz üç beş satırda deneyin. ChatGPT bazen mantıklı görünen ama yanlış sonuç üreten formüller yazabiliyor, bunu ancak elle kontrol ederek yakalarsınız.

İlgili Rehberler

Cevaplar beklediğiniz gibi gelmiyorsa ChatGPT’nin Daha İyi Cevap Vermesi İçin Prompt ve ChatGPT Yanlış Cevap Verirse Ne Yapılır yazılarına bakabilirsiniz. Günlük işlerde zaman kazandıracak başka promptlar için ChatGPT ile Zaman Kazandıran Promptlar derlememiz var. Belge ve metin tarafında Özet Çıkarma Promptu yazısı işinize yarar.

Sık Sorulan Sorular

ChatGPT Excel dosyamı doğrudan okuyabilir mi?
Dosya yükleme özelliği ChatGPT’nin planına ve kullandığınız modele göre değişiyor. Özelliği olsa bile gerçek verinizi yüklemek yerine sütun yapısını ve örnek satırları yazmak hem daha güvenli hem de formül için çoğunlukla yeterli.

Formül neden #AD? hatası veriyor?
Excel yazdığınız fonksiyon adını tanımıyor demektir. Türkçe Excel’de en sık neden, ChatGPT’nin İngilizce adı (IF, VLOOKUP) yazması. Türkçe adı kullanmak ve noktalı virgül ayırıcıya geçmek çoğu zaman sorunu çözer.

ÇAPRAZARA benim Excel’imde çalışmıyor, neden?
ÇAPRAZARA (XLOOKUP) Excel 2021 ve Microsoft 365 ile geldi, Excel 2019 ve daha eski sürümlerde yok. Bu sürümlerdeyseniz ChatGPT’ye “Excel 2019 kullanıyorum, DÜŞEYARA veya İNDİS/KAÇINCI ile yaz” diye belirtin.

ChatGPT’nin yazdığı formüle güvenebilir miyim?
Tek başına güvenmeyin. Formülü sonucunu bildiğiniz birkaç satırda test edin, ardından tüm veriye uygulayın. Formülü açıklatmak da mantık hatasını fark etmenin iyi bir yolu.

Makro (VBA) veya Office Script de yazdırabilir miyim?
Evet, ChatGPT VBA makrosu da yazabiliyor. Ancak makrolar dosyanızı değiştirebildiği için önce dosyanın yedeğini alın ve kodu çalıştırmadan önce ne yaptığını açıklatın.